Όσα δεν φεύγουν με τον χρόνο
Υπάρχουν συναισθήματα που για καιρό μένουν μέσα μας και δύσκολα μπορούμε να τα προσπεράσουμε.
Συναισθήματα που επιστρέφουν ξανά και ξανά, ακόμη κι όταν ο χρόνος περνά.
Ένα από αυτά είναι η ενοχή.
Η ενοχή που πολλές φορές γεννιέται όταν προσπαθείς με όλη σου τη δύναμη για κάτι και τελικά δεν τα καταφέρνεις.
Όχι επειδή δεν έκανες ό,τι μπορούσες, αλλά επειδή έτσι τα έφερε η ζωή.
Η σιωπή μετά την απώλεια
Από την αρχή εκείνης της εγκυμοσύνης, όταν μάθαμε τη σοβαρότητα της κατάστασης, είχα μάθει να κρύβω πολύ καλά όσα συνέβαιναν.
Δεν μιλούσα. Δεν ανακοίνωνα τίποτα. Δεν άνοιγα καμία σχετική κουβέντα.
Ίσως, βαθιά μέσα μου, προσπαθούσα να προστατεύσω τον εαυτό μου. Σαν να πίστευα ότι αν δεν το πω δυνατά, αν δεν το μοιραστώ, ίσως να μπορούσα να αποφύγω τον πόνο αν τα πράγματα δεν πήγαιναν καλά.
Όταν όμως ήρθε η απώλεια, όπως περιγράφω και στη διαδρομή μου, «Όταν το θαύμα πονάει» για πολύ καιρό περπατούσα με κατεβασμένο κεφάλι.
Δεν ήθελα να μιλάω.
Δεν ήθελα να κοιτάζω κανέναν.
Ένιωθα ένα παράξενο βάρος μέσα μου. Έναν φόβο για το τι θα πουν οι άλλοι, σαν να με έκρινε ο κόσμος ολόκληρος για όσα έγιναν. Ή για όσα δεν έγιναν.
Οι σκέψεις που δεν σε αφήνουν
Και όμως, εκείνη η στιγμή ήρθε.
Και για χρόνια μετά περιπλανιόμουν μέσα στις σκέψεις μου. Με τις ενοχές μου. Με τα αμέτρητα «αν».
Αναρωτιόμουν ξανά και ξανά:
Άραγε διαλέξαμε τον σωστό δρόμο; Θα μπορούσε κάτι να είχε γίνει διαφορετικά;
Κανείς δεν μιλούσε γι’ αυτό. Ακόμη και σήμερα, τόσα χρόνια μετά, νιώθω πως οι περισσότεροι αποφεύγουν αυτή τη συζήτηση.
Ίσως γιατί δεν ξέρουν τι να πουν. Ίσως γιατί ο πόνος κάνει τους ανθρώπους να σωπαίνουν.
Κι όμως, μερικές φορές αυτό που έχεις ανάγκη είναι ακριβώς το αντίθετο: να μπορέσεις να μιλήσεις.
Όχι απαραίτητα εκείνη τη στιγμή. Τότε ίσως δεν είσαι έτοιμος.
Αλλά κάποια στιγμή αργότερα, όταν ο χρόνος περάσει λίγο και ο πόνος γίνει πιο ήσυχος, έρχεται η ανάγκη να ειπωθούν όλα όσα για καιρό έμειναν μέσα σου.
Όταν οι δοκιμασίες επιστρέφουν
Σαν να μην έφτανε αυτό, η ζωή έφερε και άλλες δοκιμασίες.
Υπήρξε μια ακόμη εγκυμοσύνη που σταμάτησε νωρίς, σχεδόν πριν προλάβει να αρχίσει.
Ήταν μια απώλεια που ήρθε σιωπηλά και έφυγε σιωπηλά, μια χαρά που δεν πρόλαβε να ανθίσει και δεν χρειάστηκε να εξηγήσουμε σε πολλούς τι συνέβη.
Κι όμως, ακόμη κι έτσι, οι σκέψεις δεν έφυγαν.
Μήπως έφταιξαν οι προηγούμενες επιλογές μου; Μήπως το παρελθόν ζητούσε εξηγήσεις από το τώρα;
Ακόμη κι αν όλοι γύρω μου έλεγαν πως μια αποβολή είναι συχνά θέμα τύχης, το μυαλό μου συνέχιζε να ψάχνει απαντήσεις.
Όταν η ευθύνη μοιάζει αβάσταχτη
Και ύστερα ήρθε μια ακόμη εμπειρία.
Μια στιγμή όπου έπρεπε ξανά να μπούμε στη διαδικασία να αποφασίσουμε για την πορεία μιας ζωής.
Και όμως, συνέχισα μέσα σε μια διαδρομή γεμάτη αβεβαιότητα, προσπαθώντας να σταθώ στα πόδια μου.
Εκεί οι ενοχές και οι τύψεις μεγάλωσαν ακόμη περισσότερο.
Θυμάμαι μόνο να κλαίω. Να κλαίω πολύ. Και να αναρωτιέμαι ξανά και ξανά: Τι έκανα λάθος;
Η σιωπή γύρω μου ήταν ακόμη πιο βαριά. Σαν να μην ήθελε κανείς να ανοίξει αυτή την κουβέντα. Σαν να μην υπήρξε ποτέ.
Το μόνο που με παρηγορούσε εκείνη την περίοδο ήταν η πίστη μου.
Κι όμως, ενώ πίστευα ότι ο Θεός με συγχώρεσε, εγώ δεν μπορούσα να συγχωρήσω τον εαυτό μου.
Πόσο άδικοι μπορούμε να γίνουμε με εμάς τους ίδιους…
Όταν αλλάζει ο τρόπος που βλέπεις τα πράγματα
Για χρόνια κουβαλούσα μέσα μου τον πόνο. Την απώλεια. Την αποτυχία, όπως τη θεωρούσα τότε. Και τις ενοχές.
Αποτυχία όμως… γιατί;
Μετά από καιρό άρχισα να καταλαβαίνω κάτι που τότε δεν μπορούσα να δω.
Εκείνες οι αποφάσεις δεν ήταν αποτυχία.
Ήταν οι πιο δύσκολες πράξεις αγάπης που μπορούσαμε να κάνουμε εκείνη τη στιγμή, με όσα γνωρίζαμε και με όσα αντέχαμε.
Μερικές φορές αυτό που μοιάζει με «αποτυχία» όταν το ζεις, στην πραγματικότητα είναι ο μεγαλύτερος ηρωισμός.
Ένας ηρωισμός που γεννιέται από την αγάπη. Και από την πίστη.
Και ίσως τότε, καθώς ο χρόνος περνά, να αρχίσουμε να μας συγχωρούμε.